Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów osiemnastowiecznego Poznania

Wiek XVIII, zwany też „Wiekiem Świateł”, lub po prostu „Oświeceniem”, wiek racjonalizmu, libertynizmu, okultyzmu i monarchii absolutnych, wiek Woltera, Casanovy i Mozarta, nie zapisał się chwalebnie w dziejach Poznania. Pierwsze kilkanaście lat tego właśnie stulecia, to nieustanne pochody wojsk rosyjskich, saskich, szwedzkich i polskich. Przez stolicę Wielkopolski przechodził bowiem front Wielkiej Wojny Północnej (1700 – 1721). Skala zniszczeń i grabieży miasta w tym czasie spowodowała, że trudno było odróżnić przyjaciół od wrogów, wszyscy bowiem rabowali, palili i gwałcili w takim samym stopniu. Podobnie rzecz się miała podczas wojny siedmioletniej (1756 – 1763), kiedy to Poznań stał się bazą wypadową dla Prusaków i Rosjan, choć sama Rzeczpospolita nie brała udziału w tej wojnie.  Wiek XVIII dla Poznania i całej Wielkopolski skończył się w 1793 roku, II rozbiorem Polski i włączeniem tej dzielnicy do państwa pruskiego.

1702 r. – W mieście przebywał Stanisław Leszczyński, przyszły król Polski z namaszczenia Szwedów.

Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów siedemnastowiecznego Poznania

Wiek XVII był znamienny dla Poznania. Miasto w 1 poł. tego wieku, cieszyło się jeszcze swym „złotym wiekiem”. Stolica Wielkopolski powoli wkraczała w epokę baroku i kontrreformacji. Cieszyła się także pokojem i pomyślnością. Ostatni raz obce wojska oblegały to miasto w XIV wieku. Sytuacja miała się jednak wkrótce zmienić. W 1655 roku wojska szwedzkie wkroczyły do Poznania. Rok później Szwedów zastąpili Brandenburczycy. Poznań został ograbiony, a dużej mierze zniszczony i wyludniony. Dla miasta oznaczało to kres świetności. Odtąd obce wojska często przekraczały bramy miasta, a czego nie dokonali żołnierze, dokonały zarazy i płomienie.

1600 r. – Król Zygmunt III Waza potwierdził na sejmie w Krakowie ugodę między miastem Poznaniem, a klasztorem Karmelitów w sprawie posiadłości klasztornych na Ratajach i Starołęce.

1603 r. – w środę przed świętem św. Pryski, w noc, pospólstwo i uczniowie jezuiccy napadli na kościół luterski za miastem leżący i zniszczyli go, powybijawszy drzwi i okna, porąbawszy ławki i ołtarz, popsuwszy i zabrawszy kilkanaście kobiercy, lichtarzy itp. sprzętów kościelnych.

Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów szesnastowiecznego Poznania

Dziś kolejny zestaw dat, obrazujących historię Poznania we wszystkich jej aspektach, tym razem w XVI wieku, czyli w okresie największej świetności Poznania. Miasto rozkwitało pod względem gospodarczym, społecznym i kulturowym. Stolica Wielkopolski najeżała, obok Krakowa, Lwowa i Gdańska, do najważniejszych i największych miast Rzeczpospolitej.  Kilka tygodni temu opublikowałem podobny przegląd wydarzeń, dotyczących średniowiecza. Chcę w ten sposób ukazać czym żyli poznaniacy w minionych wiekach i które wydarzenia w skali miasta i kraju uznawali za godne odnotowania w kronikach miejskich. Zapraszam do lektury.    

1502 r. – W ostatnich dniach maja Warta wystąpiła z brzegów, powodując powódź w mieście. Fala powodziowa była tak duża, że musiano procesji po mieście zaniechać. Powodzie zdarzały się w mieście średnio co 7 lat, powodując mniejsze lub większe straty.

1504 r. – Król Aleksander Jagiellończyk wydał dokument zmieniający ustrój miasta Poznania na wzór Krakowa, mianując dożywotnio szesnastu rajców, z których co roku starosta generalny wielkopolski

Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów średniowiecznego Poznania

Historia nie powinna kojarzyć się tylko z datami i wydarzeniami, w końcu nie to jest najważniejsze. Pamiętam, że jeden z naszych profesorów na studiach powtarzał, że dobry historyk powinien znać tylko dwie daty: datę swojego urodzenia i datę dzisiejszą, resztę można znaleźć w encyklopediach i podręcznikach. Dzisiaj do tego dodalibyśmy jeszcze Internet, a zwłaszcza zawsze niezawodnego „wujka Google’a”. Nie mniej jednak postanowiłem zestawić kilkadziesiąt wydarzeń z dziejów średniowiecznego Poznania w porządku chronologicznym, wybierając zdarzenia z historii politycznej, społecznej, kościelnej, wojskowej, kryminalnej itp. Wybór jest całkowicie subiektywny, co nie znaczy, że przypadkowy. Jeżeli mają Państwo pomysł na odnotowanie innych wydarzeń, proszę pisać.

968 r. – Utworzenie biskupstwa misyjnego w Poznaniu. Biskupem misyjnym został Jordan, którego godność potwierdził wkrótce papież Jan XII.

1025 r. – Śmierć króla Bolesława Chrobrego i jego pogrzeb w katedrze poznańskiej.

1038 r. – Najazd księcia czeskiego Brzetysława, zakończony złupieniem i zniszczeniem,     m. in. Poznania i Gniezna.